Lichtbeheer

Lichtbeheer is het proces van het plannen, aansturen en monitoren van verlichtingsinstallaties met als doel energie te besparen, visueel comfort te verhogen en veiligheid te waarborgen.

Belangrijke bouwstenen zijn daglichttoepassing (daylight harvesting), aanwezigheid- en vacatiedetectie, tijds- en scenariogebaseerde besturing, dimmen en adaptive control, en centrale of gedecentraliseerde bediening met energiemetingen en analyse van verbruikdata.

Technologieën en standaarden omvatten gebouwbeheersystemen (BMS), Digital Addressable Lighting Interface (DALI), KNX en IoT-protocollen zoals Zigbee en Bluetooth. Normen spelen ook een rol, bijvoorbeeld EN 15193 voor verlichting in gebouwen en richtlijnen voor arbeidslichtniveau’s.

Toepassingen bevinden zich in kantoren, scholen, ziekenhuizen, winkelcentra en openbare ruimten zoals straat- en parkeerterreinen. Voordelen zijn energiebesparing, lagere onderhoudskosten, betere visuele comfort en productiviteit, en naleving van wet- en regelgeving op het gebied van energie en veiligheid.

Implementatie verloopt meestal via fasen: inventarisatie en baseline, formulering van doelstellingen, ontwerp van de besturingsstrategie, selectie van hardware, installatie en commissioning, gevolgd door monitoring en voortdurende optimalisatie. Uitdagingen zijn de initiële investeringen, integratie met bestaande systemen, cybersecurity, en afstemming tussen technische mogelijkheden en gebruikersgedrag.