filtertechniek

Filtertechniek is een vakgebied binnen de proces- en chemische technologie dat zich bezighoudt met het verwijderen van ongewenste deeltjes uit vloeistoffen en gassen door filtratie. Het speelt een cruciale rol in waterbehandeling, lucht- en gasfiltratie, voedsel- en drankindustrie, farmaceutische productie en algemene industriële processen. Doel is betrouwbaarheid, productkwaliteit en bedrijfscontinuïteit te waarborgen door gecontroleerde verwijdering van verontreinigingen.

Filtratie vindt plaats via verschillende mechanismen en media. Mechanische filtratie gebruikt poreuze media zoals glasvezel- of synthetische vezelmatten, met zeefwerking of microporeuze lagen. Dieptefiltratie vangt deeltjes in de structuur van het media op. Membranefiltratie onderscheidt micro-, ultrafiltratie, nanofiltratie en omgekeerde osmose. Adsorptie en ionenuitwisseling verwijderen opgeloste stoffen. De keuze hangt af van de gewenste retentie, de doorstroomsnelheid en de chemische omgeving van het proces.

Systemen bestaan uit filtratievaten en cartridges of membraanmodules, aangevuld met pompen, slangen en sensoren. Belangrijke proceskenmerken zijn filtratiedruk, flux en retentie, evenals fouling (vervuiling van het filter). Onderhoud omvat periodiek spoelen, backwash en reiniging in plaats (CIP); voor membranen ook reinigen en vervanging. Monitoring en automatisering verbeteren betrouwbaarheid en productveiligheid.

Toepassingsgebieden variëren van drinkwater en proceswater tot luchtfiltratie in cleanrooms, en van zuivel en wijn tot farmaceutische productie. Ontwerpkeuzes houden rekening met hygiëne, sanitaire ontwerp, CIP/SIP en regels zoals GMP/HACCP in voedsel- en farmaceutische sectoren. Kwaliteitsnormen zoals ISO 9001 en relevante EN/ISO-normen voor filtratie bepalen validatie, testen en traceerbaarheid.