actinebindende

Actinebindende factoren verwijzen naar moleculen die zich binden aan actine, een eiwit dat filamenten vormt in het cytoskelet van eukaryote cellen. Dit omvat actinebindende eiwitten (ABP's) die kunnen binden aan G-actine (monomeren) of F-actine (filamenten) en zo polymerisatie, stabiliteit, crosslinking en de organisatie van actine-netwerken reguleren.

Mechanismen en domeinen: Veel ABP's dragen actinebindende domeinen (ABD's), zoals twee calponine-homologiedomeinen (CH-domeinen) bij veel ABP's, of WH2-motieven die G-actine binden. Interacties worden gereguleerd door Ca2+, fosforylatie en lipiden zoals PIP2. Actinebinding kan leiden tot nucleatie van filamenten (Arp2/3-complex, formins), severing (cofilin, gelsolin), capping (CapZ), of crosslinking en stabilisatie met fimbrine/plastine, alfa-actinine en filamine. Profilin levert G-actine aan polymerisatie; thymosine β-4 sequestert G-actine.

Functies: ABP's sturen de architectuur van het cytoskelet, ondersteunen celbeweging en -vorm (lamellipodia en filopodia), contractie en membraanorganisatie, endocytose en cytokinese. Ze spelen ook een rol in transport van vesicles en mechanicale weerstand.

Klinische en onderzoeksrelevantie: Verstoringen in ABP-functies zijn betrokken bij kanker, neurodegeneratieve aandoeningen en congenitale cardiomyopathieën. ABPs zijn belangrijke onderzoeksdoelen om de dynamiek van het actine-cytoskelet beter te begrijpen.