MTPgewricht

MTPgewricht, voluit metatarsophalangeaal gewricht, is het gewricht tussen de kop van een metatarsaal en de basis van de proximale falanx. In elke voet bevinden zich vijf MTP-gewrichten, die de voorvoet met de tenen verbinden en een sleutelrol spelen bij belaste stand en voortbewegen.

Anatomie en beweging: Het MTP-gewricht is een synoviaal gewricht van het condylair type. De kop van de metatarsaal is convex en de basis van de proximale falanx concave. De eerste MTP wordt extra gestabiliseerd door sesamoidbotjes onder de kop, die hefboomwerking mogelijk maken. De belangrijkste bewegingen zijn flexibel: flexie en extensie; abductie en adductie zijn beperkt en worden met name weerspiegeld tijdens complexe voetbewegingen.

Kapsel en ligamenten: Het gewricht heeft een stevige kapsel met mediale en laterale collaterale ligamenten, en plantaire ligaments waaronder de plantaire plaat (plantaire metatarsophalangeale plaat) die de voortvoet ondersteunt. Diepe transversale metatarsale ligaments verbinden de koppen van aangrenzende metatarsalen en dragen bij aan stabiliteit.

Functionele relevantie en kliniek: Het MTP-gewricht levert stabiliteit tijdens afzet en het afwikkelen van de voet. Veel voorkomende aandoeningen zijn hallux valgus (verplaatsing van de grote teen bij het eerste MTP), hallux rigidus (degeneratieve artritis van het eerste MTP) en metatarsalgie (pijn onder de koppen). Acute letsels zoals turf toe ontstaan door hyperextensie van het eerste MTP.