uzwojeniem

Uzwojenie (pol. winding) to zwojenie przewodnika wokół rdzenia magnetycznego lub formy, tworzące cewkę izolowaną od środowiska. Jest to podstawowy element maszyn i urządzeń elektrycznych, takich jak transformatory, dławiki, motory i generatory. Dzięki odpowiedniej liczbie zwojów i ich rozmieszczeniu uzwojenie umożliwia przekazywanie energii elektrycznej za pomocą zjawiska elektromagnetycznego oraz – w zależności od funkcji – transformację napięcia lub wytwarzanie momentu.

Konstrukcja i typy: uzwojenia w transformatorach dzielą się na pierwotne i wtórne, często także na uzwojenia zabezpieczające i ubogacające obwód. W maszynach elektrycznych uzwojenia mogą być stojanowe (nieruchome) i wirujące. W maszynach prądu stałego występują także uzwojenia komutacyjne. Do najczęściej stosowanych materiałów należą drut miedziany lub aluminiowy, pokryty izolacją enamelową i dodatkowymi zabezpieczeniami izolacyjnymi. Rdzeń składa się z blach laminowanych, co ogranicza straty magnetyczne. Metody zwojania obejmują zwojenie warstwowe, a w nowoczesnych konstrukcjach stosuje się różne techniki układania przewodów w celu poprawy chłodzenia i redukcji rezystancji.

Właściwości elektryczne i eksploatacja: liczba zwojów określa stosunek napięć w uzwojeniu (w transformatorze) lub kształtu pola w maszynie. Rezystancja i indukcyjność wpływają na straty i impedancję cewki, a stan izolacji decyduje o trwałości układu. Testy obejmują pomiary rezystancji uzwojenia, pomiary izolacyjności i testy wysokiego napięcia.

Zastosowania i utrzymanie: uzwojenia są kluczowym elementem w energetyce i napędach elektrycznych. Ich długowieczność zależy od właściwej izolacji, chłodzenia i prewencji przeciążeń. Regularne kontrole, pomiary izolacyjności i monitorowanie temperatury pomagają w zapobieganiu awariom.