tepkimelere

Tepkimeler (tepkimeler) terimi Türkçe’de genellikle kimyasal süreçleri ifade eden bir kavramdır. Tekil olarak tepkime, çoğul olarak tepkimeler kullanılır; tepkimelere ise yönelme durumu taşıyan tekliftir ve "to the reactions" anlamını verir. Bu yönelme hâli, örneğin “tepkimelere ilişkin veriler” gibi ifadelerde kullanılır ve metin içinde tepkimelerle ilgili konulara işaret eder.

Kimyada tepkimeler, bileşenlerin kimyasal olarak yeniden düzenlenmesiyle ürünlerin oluştuğu süreçlerdir. Tepkime türleri genelde beş ana başlık altında özetlenir: birleşme (sentez) tepkimesi, ayrışım tepkimesi, tek değişim (yer değiştirme) tepkimesi, çift değişim (çift yer değiştirme) tepkimesi ve yanma tepkimesi. Tepkimeler enerji değişimine göre ekzotermik (enerji açığa çıkar) veya endotermik (enerji absorbsiyonuyla gerçekleşir) olarak sınıflandırılır. Hızları, sıcaklık, basınç, konsantrasyonlar ve katalizörler gibi etkenlerle değişir; tepkimelerin mikroskobik düzeyde nasıl ilerlediğini tanımlayan tepkime hızı kavramı ile incelenir. Denklenmiş kimyasal dengeler, reaksiyonların ileri ve geri yönlerinde gerçekleşen süreçlerin eşitlendiği durumları açıklar ve stokiyometri, reaksiyon katsayıları aracılığıyla miktar hesaplamalarını sağlar.

Türkçe’de tepkimeler kavramı bilimsel metinlerde temel terim olarak yer alır ve günlük dilde de bir uyarı, cevap veya reaksiyon anlamında genel olarak kullanılabilir. Teorik ve deneysel çalışmalarda tepkimelere ilişkin veriler, denge ve kinetik analizlerle desteklenir; bu bağlamlarda tepkimelere ilişkin terminoloji sıkça karşımıza çıkar.