tahhükardia

Tahhükardia, kalp atım hızının yetişkinlerde dakikada 100 atımın üzerine çıkması durumunu ifade eden tıbbi terimdir. Genelde ritim bozulmadan meydana gelen hızlı kalp atımıdır ve sinüs ritmiyle ilişkilidir; ancak bazı durumlarda ritm bozuklukları nedeniyle de ortaya çıkabilir. Adli olarak temel ayrım, fizyolojik (örneğin egzersiz, ateş, acı, anksiyete, dehidrasyon) nedenlerle görülen geçici tahhükardia ile patolojik (kalple ilişkili hastalıklar veya ciddi ritim bozuklukları) türleridir.

Sınıflandırma Tipleri

- Sinüs tahhükardisi: Kalp ritmi normalin korunmasıyla birlikte dakikada >100 atım. Sıklıkla fizyolojik nedenlerle oluşur.

- Supraventriküler tachyaritmiler (SVT): Kalp üst odacıklarında elektriksel re-entri veya başka mekanizmalarla ani ve kısa süreli hızlı ritimler.

- Atriyal fibrilasyon/atrial flutter ile hızlı ventricular yanıt: Düzensiz veya ritmik hızlı kalp atımlarıyla görülen durumlar; inmelerde inmeden kaynaklı komplikasyon riski vardır.

- Ventriküler tachyarit: Daha nadir ama potansiyel olarak tehlikeli hızlı ritimler.

Belirtimler ve Teşhis

Hızlı kalp atımı çoğu durumda çarpıntı, baş dönmesi, nefes darlığı veya göğüs ağrısı ile kendini gösterebilir. Teşhis için EKG başta olmak üzere vital bulgular, laboratuvar testleri ve gerektiğinde ekokardiyografi kullanılır. Özellikle düzensiz hızlı ritimler veya uzun süren ataşlar için ileri görüntüleme ve ritim takibi gerekebilir.

Tedavi ve Yönetim

Amaç altta yatan nedeni bulup tedavi etmektir. Fazla belirti veya hemodinamik instabilite varsa acil müdahale gerekir. Rate kontrolü için beta-blokörler veya kalsiyum kanal blokörleri kullanılabilir; bazı SVT türlerinde adenosin uygulanabilir. Uzun vadeli yaklaşımlar arasında ilaç tedavisi, ablasyon veya fetusla ritim bozukluklarının önlenmesi için uygun tedbirler yer alır. Atriyal fibrilasyon gibi durumlarda risk faktörleri ve inme riski göz önünde bulundurularak antikoagülasyon gerekebilir.

Prognoz ve Komplikasyonlar

Tahhükardiyanın prognozu, altta yatan nedene bağlıdır. Sinüs tahhükardisi genelde zararsızdır ve neden tedavi edilirse düzelebilir. Kronik veya tekrarlayan ritim bozuklukları, tachycardia-induced kardiyomiyopati ve bazı durumlarda inme veya ani kardiyoverji ihtiyacı gibi komplikasyonlara yol açabilir.