przepuszczaln

Przepuszczalność, zwana także przepuszczalnością materiałów, to właściwość umożliwiająca przepływ cieczy lub gazu przez materiał porowaty. Mechanizm zależy od różnicy ciśnień, gradientu koncentracji lub temperatury oraz od struktury porów. W praktyce wyróżnia się przepuszczalność hydrauliczną (dla cieczy) oraz przepuszczalność gazową. W geotechnice i inżynierii środowiska używa się współczynnika hydraulicznej przepuszczalności K (lub k), wyrażanego w jednostce metra na sekundę (m/s). W kontekście porealowych porowitości często podaje się również przepuszczalność w jednostce m^2 ( Darcy), zwłaszcza w hydrogeologii. 1 Darcy odpowiada około 9,87×10^-13 m^2.

Przepuszczalność zależy od budowy porów: ich wielkości, kształtu, rozmieszczenia oraz od właściwości fluidu, takich jak lepkość i temperatura. W materiałach niejednorodnych przepuszczalność może być anisotropiczna, co oznacza różne wartości w różnych kierunkach. Czynnikiem wpływającym są także czynniki chemiczne i fizyczne, zwłaszcza zwodnienie i plastyczność materiału.

Pomiar przepuszczalności odbywa się w warunkach laboratoryjnych i terenowych. W laboratorium stosuje się testy przepuszczalności hydraulicznej, takie jak test stałego ciśnienia (constant head) i test spadającego ciśnienia (falling head) w próbkach gleby lub materiałów porowatych. W terenie prowadzi się testy pompowe, testy wypompowywania oraz testy „slug”. W materiałach polimerowych i ceramicznych bada się również przepuszczalność gazową.

Przepuszczalność ma kluczowe zastosowania w hydrogeologii, inżynierii środowiska, budownictwie i przemyśle, wpływając na projektowanie barier, ochronę wód, infiltrację i trwałość konstrukcji.