vöðvafrumunnar

Vöðvafrumnan, eða vöðvafruman, er byggingar-eining vöðvavefsins. Hún er boð- og samdráttarhæf og getur umbreytt taugaboðum í raunverulegan samdrátt. Í vöðvafrumunni eru sarcomer, samdráttar-einingar sem raða sér í myofibril og skapa reglubundiðMyndmynstur sem gefur vöðvan stríða útlit. Frumuhimnan er kölluð sarcolemma og innanfrumu er sarcoplasma; sarcoplasmic reticulum geymir Ca2+, sem losnar til að hefja samdrátt. Mítókondríur eru í miklu magni og framleiða orku til samdrátts.

Beinagrindarvöðvar eru langar, sívöðvar frumur sem eru margkjarna og hafa kjarnana við jaðra. Þeir eru stríttir og undir stjórn viljastýrðs taugakerfis. Frumur vöðvanna liggja saman í fasicles og eru umluktar bandvef (endomysium). Beinagrindarvöðvar þurfa mikið súrefni og hafa góða æðakerfi, taugatengingar og mikil vöruhreyfing.

Hjartavöðvi (hjartavöðvafrumur) eru greinóttar og yfirleitt ein- eða tvíkjarna. Þær eru tengdar milli frumna með intercalated discs sem innihalda göngtengi (gap junctions) og festingartengi (desmosomes), sem gerir rafboðum kleift að berast hratt á milli frumna. Hjartavöðvinn er sjálfvirkur en undir áhrifum taugaboða og hormóna.

Sléttir vöðvar eru spóla-laga frumur sem eru ekki stríttar. Þeir eru óviljastýrðir og finnast í veggjum holra líffæra og æða. Samdráttur er hægari og langvarandi og stjórnast af Ca2+ með calmodulin og myosin light-chain kinase.

Vöðvafrumur myndast úr forverafrumum (myoblastum) og geta nýst til endurnýjunar með satellite-frumum. Duchenne-vöðvarýrnun og aðrar vöðvasjúkdóma hafa áhrif á vöðvafrumur og samdráttarferli.