triglyceríð

Triglyceríð eru ester af glyceról með þremur fitusýrum og eru grundvöllur orkuforða líkamans. Þeir eru geymdir í fitufrumum (adipose tissue) og flytjast með blóðrásinni sem hluti af lipoproteínum. Eftir fæðuinntöku koma triglyceríð oftast í formi chylómikrona frá smáþörmunum; lifrin framleiðir einnig triglyceríð og pakkar þeim í VLDL til dreifingar til vefja.

Í viðbrögðum við orkuþörf eru triglyceríð brotin niður með lipólýsu í glyceról og fríar fitusýrur. Fitusýrurnar brenna í hvatberum til framleiðslu ATP; glyceról fer til lifrarins og nýtist í myndun glúkósa eða annan orkugjafa. Þessi flutningur TG frá lifur til vefa og til baka stýrir orkuforða og fitubrennslu líkamans.

Með mælingum triglyceríð í blóði er metin til staðar í meginreglu í mmol/L eða mg/dL. Algeng viðmið eru undir 1,7 mmol/L (undir 150 mg/dL) sem talin er eðlilegur mark; 1,7–2,2 mmol/L (150–199 mg/dL) telst oft sem eðlileg mikla eða viðmiðun; 2,3–5,6 mmol/L (200–499 mg/dL) telst hátt og yfir 5,6 mmol/L (yfir 500 mg/dL) mjög hátt og aukin hætta á pancreatitis. Ófastandi gildin geta verið hærri.

Orsakir hækkaðra triglyceríðs eru fjölbreyttar: offita, sykursýki tegund 2, offituástand, mikill innám kolvetna, áfengi, sum lyf og hormónatruflanir. Meðferð fokuserar oft á lífsstílbreytingum (tilting á líkamsþyngd, aukin hreyfing, takmörkun sykru og áfengis) og í sumum tilvikum lyfjameðferð eins og fibrötum eða omega-3 fitusýrum.