rozszczelnienia

Rozszczelnienia to zjawisko utraty szczelności w elementach i połączeniach zaprojektowanych do pracy szczelnej. W praktyce oznaczają przedostawanie się medium (gazów lub cieczy) przez miejsca łączenia, uszczelnień, śrub, spoin lub porowate materiały. Mogą mieć charakter statyczny (stała nieszczelność) lub dynamiczny (powstaje podczas pracy układu). W niektórych przypadkach mówimy o mikro-nieszczelnościach, które są trudne do wykrycia, oraz o makro-nieszczelnieniach prowadzących do wyraźnego wycieku.

Przyczyny rozszczelnień obejmują niewłaściwy dobór materiałów i uszczelnień, zużycie, starzenie, uszkodzenia mechaniczne, korozję, działanie czynników chemicznych, różnice temperatur i ciśnień, drgania oraz błędy montażowe, w tym niewłaściwe dokręcenie. Istnieje także możliwość permeacji przepływających mediów przez porowate lub przepuszczalne materiały.

Rodzaje nieszczelności zależą od miejsca ich wystąpienia: w uszczelkach i złączach, w spawach, w materiałach o wysokiej permeacyjności, a także w układach złożonych, gdzie wiele źródeł nieszczelności występuje jednocześnie. Diagnostyka obejmuje różne metody, takie jak testy szczelności (testy ciśnieniowe, próby z helem, testy z pianą mydlaną), pomiar przepływu, detekcję akustyczną i monitorowanie stężenia gazów.

Znaczenie rozszczelnień jest duże, ponieważ prowadzą do strat energii i medium, ryzyka bezpieczeństwa, zanieczyszczeń środowiska oraz obniżonej wydajności systemów. Zapobieganie obejmuje odpowiedni dobór uszczelnień, materiałów odporności chemicznej, właściwe przygotowanie powierzchni, właściwe parametry dokręceń, regularną konserwację i okresowe kontrole szczelności. Rozszczelnienia występują w wielu gałęziach przemysłu, od chemii i petrochemii po energetykę i budownictwo.