kodeków

Kodek (liczba mnoga: kodeki; dopełnienie: kodeków) to oprogramowanie lub sprzęt służący do kompresji i dekompresji danych cyfrowych, najczęściej dźwięku i obrazu. Celem kodeka jest zmniejszenie objętości danych potrzebnych do przechowywania lub przesyłania sygnału przy jak najmniejszej utracie jakości. Kodeki mogą działać zarówno w trybie stratnym (lossy), jak i bezstratnym (lossless).

Kodeki dzielą się na dwie główne kategorie: audio i wideo. Przykłady kodeków wideo: H.264/AVC, H.265/HEVC, VP8, VP9, AV1. Przykłady kodeków audio: MP3, AAC, Opus, FLAC. Każdy kodek wykorzystuje inne techniki kompresji, które wpływają na efektywność, opóźnienia i jakość odtwarzania.

Technicznie kodek obejmuje enkoder (kompresja) i dekoder (dekompresja). Jakość odtworzenia zależy od algorytmu, ustawień przepływności (bit rate), rozdzielczości i treści. W opisie kodeków często pojawiają się artefakty w przypadku stratnego kodowania, takie jak blokowość czy zjawiska zacierania ruchu.

Zastosowania kodeków obejmują strumieniowanie wideo i audio w Internecie, telewizję cyfrową, nośniki optyczne i przechowywanie mediów. Kwestie licencji i patentów mają znaczenie: niektóre kodeki są objęte patentami (np. H.264/AVC, HEVC), co wymaga opłat licencyjnych, podczas gdy inne są darmowe lub otwarte (np. AV1, VP9, FLAC, Opus).

---