kanserojenlik

Kanserojenlik, bir madde veya etkenin kanser oluşumuna yol açma kapasitesi olarak tanımlanır. Kanserojenler, DNA hasarını tetikleyerek hücrelerin kontrolsüz çoğalmasını ve genetik bozulmaları tetikleyebilir. Bir maddenin kanserojen olduğu, insanlarda veya hayvanlarda elde edilen kanıtların bir kombinasyonu ile belirtilir ve maruziyet dozu ile sürekliliğine bağlı olarak değişir.

Değerlendirme ve sınıflandırma, kanıtların toplanması ve analiz edilmesiyle yapılır. En yaygın uluslararası sınıflandırmalardan biri Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı (IARC) tarafından sunulan sistemdir. IARC, maddeleri Grup 1 (insanlarda kanserojen), Grup 2A (muhtemelen insanlarda kanserojen), Grup 2B (potansiyel olarak insanlarda kanserojen), Grup 3 (sınıflandırılamayan) ve Grup 4 (muhtemelen kanserojen değildir) olarak gruplandırır. Değerlendirme süreci genellikle hayvan çalışmalarına ek olarak epidemiyolojik verileri içerir.

Örnekler arasında sigara dumanı, asbest, ultraviyole radyasyon, belirli aflatoksinler ve bazı kimyasal maddeler bulunur. Ancak kanserojenlik, her maruziyet için otomatik olarak kanser anlamına gelmez; doz, maruziyet süresi, bireysel duyarlılık ve etkileşen faktörler önemli rol oynar.

Uygulama açısından kanserojenlik çalışmaları, sağlık politikalarının, iş güvenliği mevzuatının ve çevre koruma tedbirlerinin temelini oluşturur. Maruziyetleri azaltmaya yönelik tedbirler, toplum sağlığını korumak amacıyla düzenleyici ve yönetsel adımları gerektirir.