glukanazlar

Glukanazlar, glukan olarak adlandırılan polisakaritleri hidrolizleyen enzimlerdir. Glukanlar, glikoz birimlerinden oluşan ve bağ tiplerine göre farklılık gösteren çok çeşitli karbonhidratlardır. Özellikle β-glukan olarak adlandırılan türevler, bitkilerde, mantarlarda ve bakterilerde bulunabilir. Glukanazlar, bu moleküllerin bağlarını kırarak glukoz veya kısa oligomerler açığa çıkarır. Doğal olarak besin sindirimi, hücre duvarı remodelasyonu ve savunma tepkileri gibi biyolojik süreçlerde rol oynarlar; ayrıca endüstriyel uygulamalarda da kullanılırlar.

Sınıflandırma açısından en yaygın ayrım endo- ve ekzoglukonazlar olarak yapılır. Endo-glukanazlar, polimerin içindeki bağları keser ve kısa parçalar üretir. Ekzoglukonazlar ise uçtan çalışarak daha uzun bağları kırar. Hedeflenen bağ tipine göre β-1,3-glukanazlar, β-1,4-glukanazlar ve β-1,3/1,4-glukanazlar gibi alt gruplar bulunur.

Kaynaklarına göre glukanazlar bitkilerde, bakteri ve mantarlarda bulunabilir. Bitkilerde savunma sistemi içinde yer alan β-1,3-glukanazlar, fungal hücre duvarını hedefleyerek savunmayı güçlendirir. Endüstriyel uygulamalarda glukanazlar viskozite azaltımı, glukanların parçalanması yoluyla biyomassı verimli kullanımı, tahıl ve yem işlemleri ile kağıt-selüloz endüstrilerinde süreç iyileştirmesi için kullanılır. Ayrıca biyoyakıt üretiminde lignoselülozik materyallerin glukanlarını parçalamak için önemlidir.