emaliowanie

Emaliowanie, zwane także emaliowaniem, to technika pokrywania podłoża szkliwem emaliowym. Proszek emalii, często z pigmentami, topi się podczas wypału i tworzy twardą, szklistą powłokę. Najczęściej stosuje się metalowe podłoża — srebro, złoto, miedź, stal lub aluminium — rzadziej ceramikę czy szkło.

Podłoże przygotowuje się poprzez oczyszczenie, odtłuszczenie i zmatowienie, co poprawia przyczepność powłoki. Emalia występuje jako proszek lub pasty, które nanoszone są na powierzchnię w warstwach. Powłokę suszy się przed wypałem, a następnie wypala w piecu w wysokiej temperaturze (zwykle 750–900°C). Czas i sposób wypału zależą od składu emalii i materiału podłoża. W wielu projektach powtarza się kilka wypałów, aby uzyskać kolejne kolory i głębię.

Najważniejsze techniki to cloisonné (przegrody z cienkimi drutami tworzące pola wypełniane emalią), champlevé (ryty w podłożu wypełniane emalią), basse-taille (niski relief wypełniony emalią) oraz plique-à-jour (emalia widoczna przez brak szkliwienia, efekt „okna”). W ceramice stosuje się glazury szkliwione; wśród pojęć pokrewnych wyróżnia się underglaze i overglaze, czyli emaliowanie pod lub nad glazurą.

Zastosowania emaliowania obejmują biżuterię, przedmioty ozdobne, naczynia oraz dekoracje artystyczne. Technika ma długą historię, sięga starożytności i rozwijała się w Europie i Azji przez wieki. Obecnie emaliowanie łączy tradycyjne rzemiosło z nowoczesnymi projektami i konserwacją zabytków metalowych oraz ceramicznych.