Yüklemlerdir

Yüklemler, Türkçe'de bir cümlenin ana ögesi olan yüklemi ifade eden terimler bütünüdür. Cümlede yüklem, öznenin yaptığı eylemi, gerçekleşen durumu veya ortaya çıkan hâli bildiren çekimli öğedir ve genellikle cümlenin sonunda bulunur. Yüklem, cümlenin anlamını taşıyan temel unsurdur ve diğer öğelerle (özne, nesne, zaman zarfı vb.) ilişki kurar.

Yüklemlerin iki temel türü vardır: fiilî yüklem ve isim soylu yüklem. Fiilî yüklem, çekimli bir fiil ile ifade edilir ve zaman, kip, şahıs gibi öğeler alır; örnekler: “Ali geldi”, “Köpekler havladı”, “Ben gidiyorum”. İsim soylu yüklem ise yüklemi oluşturan isim, sıfat veya participle gibi ifadelerden oluşur ve çoğu durumda “olmak” fiiliyle kurulan birleşik yapılar da görülebilir: “O öğretmen”, “Hava güzel”, “O çocuk mutlu”. Bu tür yüklemler özneye bağlı olarak yalın ya da yardımcı fiil içeren yapılarla da karşımıza çıkabilir.

Yüklemin görevi, cümlenin diğer öğelerini birbirine bağlamak ve anlam akışını sağlamaktır. Türkçe’de yüklem çoğunlukla fiil köküne ekler alarak çekimlenir ve özneyle kişi uyumunu gösterir. Yüklemin konumu çoğunlukla cümlenin sonundadır; ancak vurgu, bağlaçlı yapı veya öne çıkarılan öğeler nedeniyle yer değiştirebilir. Olumsuzluk, soru ve zaman bağlamları da yüklem üzerinde gösterilir. Yüklemlerdir ifadesi, bu temel öğelerin çokluk halinde incelendiğini işaret eder.