Transdisiplinoriteti

Transdisiplinoriteti është një qasje kërkimi dhe zbatimi që synon të integrojë njohuritë, metodat dhe perspektivat nga disa disciplina për të trajtuar çështje komplekse që nuk mund të zgjidhen nga një disiplinë e vetme. Ndërsa interdisciplinariteti dhe multidisciplinariteti përfshijnë bashkimin e elementëve të disiplinave të ndryshme, transdisiplinoriteti përfshin një proces të integrimit të vërtetë ku të gjitha disiplinat dhe aktorët jashtë fushave akademike kontribuojnë në një zgjidhje të përbashkët dhe të qasshme për komunitetin.

Procesi përfshin partneritete ndërdisiplinore dhe bashkëpunim me aktorë të ndryshëm, duke përfshirë komunitetin dhe punëtorët publik, zhvillimin e një gjuhe të përbashkët për të përqasur koncepte dhe të dhëna, si dhe një qasje reflektruese ndaj epistemologjisë dhe vlerave të institucioneve.

Historikisht, transdisiplinoriteti lidhet me zhvillimin e qasjeve integruese për zgjidhjen e çështjeve të qëndrueshmërisë, shëndetit publik dhe politikave publike dhe është bërë më prominent në dekadat e fundit të shekullit XX dhe në vitet e para të shekullit XXI.

Fushat e aplikimit përfshijnë mjedisin dhe ndryshimet klimatike, planifikimin urban, arsimin dhe shërbimet shëndetësore, si dhe dizenjimin e politikave publike të bazuara në dije të përbashkëta.

Sfidat përfshijnë vlerësimin e impaktit dhe madhësinë e punës së përbashkët në mënyrë të matshme, mbrojtjen e drejtësisë së dijes, ndërhyrjet institucionale dhe mbështetjen e burimeve dhe kohës për proceset transdisiplinore.

Shih gjithashtu: interdisciplinariteti, multidisiplinariteti, zgjidhje të qëndrueshme.