Seðlabanki

Seðlabanki Íslands, oftast nefndur Seðlabankinn, er sjálfstæð opinber stofnun sem gegnir hlutverki seðlabankans á Íslandi. Hann annast peningamálastefnu, útgáfu myntar og rekstur greiðslukerfa, með markmiði að stuðla að verðstöðugleika og fjármálastöðugleika í hagkerfinu. Bankinn heldur einnig utan um gjaldeyrisforða þjóðarinnar og gegnir ábyrgð á greiðslu- og viðskiptakerfi.

Hlutverk bankans felst í að móta og framkvæma peningamálastefnu sem stuðlar að verðstöðugleika og stöðugu hagkerfi. Til að ná þessu notar hann verkfæri eins og stýrivexti, markaðsaðgerðir og innistæðustýringu. Bankinn fylgir þróun verðbólgu og hagkerfis og gefur út reglulegar peningamálaskýrslur til upplýsinga.

Seðlabankinn er eini útgefandi íslensku krónunnar og annast útgáfu banknóta og myntar. Hann stjórnar einnig gjaldeyrisforðanum og tryggir greiðsluhæfi hagkerfisins, hverfi erlendra viðskipta og viðhaldi stöðugleika.

Fjármálastöðugleiki er mikilvægt hlutverk bankans; hann fylgist með fjármálakerfinu, metur áhættu og getur veitt lausnarlán til fjármálafyrirtækja í neyð til að hindra krísu eða stórfelldan óstöðugleika.

Stjórnun bankans felst í seðlabankastjóra sem er æðsti yfirmaður og bankaráði sem tekur þátt í stefnumótun og daglegri rekstri. Bankinn er óháður stjórnvöldum en ábyrgur gagnvart Alþingi og gefur út ársreikninga og peningamálaskýrslur. Höfuðstöðvar bankans eru í Reykjavík. Seðlabanki Íslands tók til starfa árið 1961.