virtualizacja

Wirtualizacja odnosi się do procesu tworzenia abstrakcji zasobów komputerowych—sprzętu, oprogramowania i sieci—które pozwalają na uruchamianie wielu odrębnych środowisk na jednym fizycznym systemie.

Podstawowym narzędziem jest hipernadzorca (hypervisor) zarządzający przydziałem zasobów. Wyróżnia się hipernadzorcę typu 1 (bare-metal), działającego bezpośrednio na sprzęcie, oraz typu 2 (hostowanego), uruchamianego w systemie operacyjnym gościa. Przykłady: VMware ESXi, Microsoft Hyper-V, KVM. Sprzętowe wsparcie (Intel VT-x, AMD-V) redukuje narzut i umożliwia izolację wielu maszyn wirtualnych.

Główne rodzaje wirtualizacji to wirtualizacja serwerów, desktopowa, aplikacyjna, storage oraz sieciowa. Wirtualizacja serwerów pozwala uruchamiać niezależne maszyny wirtualne na jednym serwerze; desktopowa przenosi środowisko pulpitu na maszyny wirtualne; storage wirtualizuje zasoby dyskowe; sieciowa umożliwia tworzenie wirtualnych sieci i funkcji NFV.

Historia wirtualizacji wywodzi się z systemów timesharingowych z lat 60. i 70. XX wieku (np. IBM CP/CMS, VM/370). Wraz z rozwojem infrastruktury x86 i technologii hypervisorów w ostatnich dekadach wirtualizacja stała się fundamentem centrów danych i usług chmurowych.

Korzyści obejmują lepsze wykorzystanie zasobów, izolację środowisk, łatwiejsze kopie zapasowe i migracje oraz elastyczność w skalowaniu. Wyzwania to narzut wydajności, złożoność zarządzania, kwestie bezpieczeństwa oraz wymagania licencyjne i zgodność z politykami firmy.

Wirtualizacja współistnieje z technologiami kontenerowymi (np. Docker, Kubernetes), które oferują lżejszą izolację na poziomie systemu operacyjnego. Obie techniki odgrywają kluczową rolę w nowoczesnych centrach danych, chmurze publicznej i środowiskach deweloperskich.