pseudoshkencës

Pseudoshkenca është një term që përshkruan besime, praktika ose pretendime që pretendojnë të jenë shkencore, por nuk i përmbushin standardet e metodologjisë dhe të verifikimit shkencor. Në thelb, një ide shkencore kërkon hipoteza të testueshme, prova empirikisht të verifikueshme dhe vlerësim të pavarur nga komuniteti shkencor.

Karakteristikat tipike të pseudoshkencës përfshijnë hipoteza të paqarta ose të pandryshueshme, mbështetje mbi anektoda ose të dhëna jo të kontrolluara, mungesë të eksperimentimit të përsëritshëm dhe mungesë transparence në metodologji. Kjo shpesh shoqërohet me terminologji të sofistikuar që mbështet ide të paqarta, rezistencë ndaj kritikave të rishikimit dhe besime që I lehtësojnë konfirmimin e një përfundimi të caktuar pa provo.

Shembuj të fushave që shpesh etiketohen si pseudoshkencë përfshijnë homeopatinë, astrologjinë, ufologjinë dhe disa terapi alternative pa prova të qarta të efektivitetit. Edhe teoritë konspirative të shumta mund të konsiderohen pjesë të këtij spektri, kur mbështeten kryesisht në pretendime jo të verifikueshme dhe injorojnë evidencën shkencore.

Ndikimi i pseudoshkencës mund të jetë i rëndë kur ndikon në vendimmarrje publike, shëndetin, edukimin dhe konsumimin e sigurt të produkteve. Në contrast me këtë, shkenca reale bazohet në provë të kontrolluar, eksperimentim të përsëritshëm, transparencë metodologjike dhe rishikim të pavarur. Edukimi për mendimin kritik dhe verifikimi i provave janë mënyrat më të mira për të dalluar pretendimet e vërteta nga pseudoshkenca.