meðfædda

Meðfædda er íslenskt hugtak sem lýsir ástandi, einkenni eða sjúkdómi sem er til staðar við fæðingu eða í fósturþroska. Það nær yfir meðfædda vandamál sem stafa af þroskaferli fósturs eða við fæðingu og eru ekki afleiðingar áunna sjúkdóma eða slysa eftir fæðingu. Hugtakið er notað í læknisfræði og almennri umræðu um heilsufar sem er fætt með.

Orðmyndin byggist á me- (með) og fæddur (fætt). Meðfædd/ur er beygingarform sem passar við nafnorðið sem það lýsir.

Meðfædd vandamál geta verið í líffærakerfi eða taugakerfi. Dæmi eru meðfæddir hjartagallar, meðfæddir annmarkar í heila og taugakerfi, og aðrar gerðir meðfæddra sjúkdóma. Fjöldi meðfæddra vandamála er breytilegur og sum vandamál koma fram við fæðingu en önnur eftir ár eða í þroska.

Greining getur átt sér stað fyrir fæðingu með fósturskoðunum, sem notast við ómskoðun og/eða fósturgreiningu. Eftir fæðingu er nýburagreining og læknisúrræði sem byggist á hvers konar vandamáli er til staðar. Meðferð getur falið í sér fylgni, lyfjameðferð, skurðaðgerð, endurhæfingu og fjölþætta samhæfingu lækninga.

Áhrif og útkomur eru misjafnar eftir gerð og alvarleika. Meirihluti meðfæddra vandamála er meðlíðandi og krefst samfellu lækninga og stuðnings, en sum vandamál hafa góða útkomu með snemma meðferð.

Meðfædda hugtakið er víðastast í læknisfræði, heilsugæslu og rannsóknum til að flokka heilsufar sem er til staðar við fæðingu.