kostnaðarbundin

Kostnaðarbundin er íslenskt hugtak sem lýsir nálgun eða aðferð sem byggir á kostnaði sem forsendu ákvarðana. Í verðlagningu vísar kostnaðarbundin nálgun til þess að verð vöru eða þjónustu sé fyrst og fremst ákvarðað með kostnaði sem fellur til við framleiðslu eða afhendingu, oft með viðbættu hagnaði. Algengasta formið er kostnaðarplús verðlagning (cost-plus pricing), þar sem kostnaður (beinn og breytilegur) metinn er og hagnaður bætt við sem prósenta eða fasta upphæð.

Kostnaðarbundin nálgun er einnig notuð í kostnaðarreikningi, verkefnastjórnun og samningaviðræðum. Hún hjálpar til við að bera saman framleiðslukostnað milli verkefna eða vara og getur stuðlað að skýrari fjárhagsáætlun og ráðstöfun fjármuna. Í atvinnulífi og þjónustugeiranum er hún oft notuð þegar markaðurinn eða viðskiptavinurinn veigrar verðmæti er óljóst eða breytilegt.

Kostir hennar eru meðal annars að hún tryggir að rekstrarkostnaður sé endurgreiddur og að verðlagning byggist á raunverulegum kostnaði, sem getur veitt stöðugleika. Gallar eru að hún getur vanmetið verðmæti vöru eða þjónustu og dregið úr sönnunargildi samkeppnishæfi ef kostnaðurinn er of hárlagður sem aðal forgangsmaður. Til að bæta mögulega óþægindi er oft notuð samsetning af kostnaðar- og verðlagsleiðum, þ.m.t. verðlagning byggð á gildi (value-based pricing) og virknið-kostnaður (activity-based costing) til nákvæmari mat á kostnaði og verði.