hayvonlari

Hayvonlar olami — ko‘p hujayrali, yadroli, heterotrof organizmlardan iborat bo‘lib, Animalia olamiga mansubdir. Ular oziqlanish uchun tashqi muhitdan energiya oladi, ko‘pchiligi harakatlanish qobiliyatiga ega bo‘ladi va turli sezgi tizimlariga ega bo‘lishadi. Hayvonlar ko‘plab moslashuvlar orqali dunyoning turli muhitlarida yashaydi.

Bo‘linishi bo‘yicha hayvonlar asosan suyakli (vertebratlar) va suyaksiz (invertebratlar) deb ikki guruxga bo‘linadi. Vertebratlar baliqlar, amfibiyalar, qushlar va sutemizuvchilar kabi guruhlarni o‘z ichiga oladi. Invertebratlar esa keng turli bo‘lib, dengizlar va yer yuzida turli shakl va kattaliklarda uchraydi.

Hayvonlar ekosistemalarda muhim rol o‘ynaydi: o‘simlardan energiyani qabul qilish, oziq-ovqat zanjirlarining boshqacha rivojlanishi, zararli hasharotlarni nazorat qilish, pollinatsiya kabi jarayonlarda ishtirok etadi. Ular shuningdek turli turlarning o‘zaro munosabatlarini belgilaydi va tuproq, suv kabi ekosistem xususiyatlariga ta’sir ko‘rsatadi.

Insonga nisbatan aloqalari katta bo‘lib, hayvonlar ko‘plab sohalarda foydali bo‘ladi: chorvachilik, transport, sherik hayvonlar sifatida psixologik farovonlik, ilmiy tadqiqotlar uchun modellardir. Biroq hayvonlarning farovonligi va xavfsizligini ta’minlash ham muhim masaladir.

Hayvonlarning xilma-xilligi yo‘qolish xavfi ostida, xususan hududiy yo‘qolish, ifloslanish va noto‘g‘ri korinishlar. Shu bois tabiat qo‘riqxonalari, reproduksiya dasturlari va xalqaro bitimlar orqali himoya choralari ko‘rilmoqda.