fjárlagaáætlunarinnar

Fjárhagsáætluninn er árlegur eða tímabundinn fjárhagsáætlunarræðstæður þar sem settar eru fram áætlaðar tekjur og gjöld ríkissjóðs. Hún er í raun leiðarvísir fyrir stjórnvöld til að áætla og skipuleggja fjármál sín fyrir komandi tímabil. Fjármálaráðherra leggur venjulega fjárlagaáætlunina fram fyrir Alþingi til samþykktar.

Fjárlagaáætlunin er mikilvægt tæki í ríkisfjármálum. Hún hefur áhrif á marga þætti samfélagsins, svo sem skatta, opinbera þjónustu, fjárfestingar og skuldasöfnun ríkisins. Ferlið við gerð fjárlagaáætlunarinnar felur í sér samráð milli ýmissa ráðuneyta og stofnana, þar sem þarfir og forgangsmál eru metin.

Helstu þættir fjárlagaáætlunarinnar eru: áætlaðar tekjur, sem geta komið frá sköttum, tollum, sölu ríkiseigna og öðrum heimildum; áætlaðar gjöld, sem skiptast í rekstrargjöld, fjárfestingar og vaxtagreiðslur á skuldum. Einnig er oft fjallað um fjármögnun eins og lántökur.

Með því að setja fram fjárlagaáætlun stuðla stjórnvöld að gagnsæi og ábyrgð í ríkisfjármálum. Hún gefur almenningi og hagsmunaaðilum tækifæri til að kynna sér áætlanir ríkisins og hafa áhrif á þær með umsögnum og skoðunum. Fjárlagaáætlunin er því ekki aðeins tæknilegt skjal heldur einnig pólitískt og samfélagslegt verkfæri.