etkileimler

Etkileimler, iki veya daha fazla unsurun birbirinin davranışını veya durumunu etkileyerek ortaya çıkan süreçlerdir. Bu etkiler, sistemin toplam davranışını yalnızca parçaların etkilerinin basit toplamı olmaktan çıkarabilir. Etkileşimler karşılıklı, yönlü veya dolaylı biçimde ortaya çıkabilir ve zaman içinde değişebilir.

Kavramsal olarak etkileşimler farklı alanlarda kullanılır. Fizik ve kimyada temel etkileşimler olarak yerçekimi, elektromanyetizm, güçlü ve zayıf nükleer etkileşimler gösterilebilir; ayrıca moleküller arası kuvvetler ile kimyasal bağlar da etkileşimlerin bir parçasıdır. Biyoloji ve ekoloji, türler arası ilişkiler, sinyal iletimi ve gen-çevre etkileşimleri gibi dinamikleri inceler. Farmakoloji ve tıp alanında ilaçlar arasındaki etkileşimler, ilaç güvenliği ve etkinliği üzerinde doğrudan etkiye sahiptir. Sosyal bilimlerde insanlar arasındaki iletişim ve davranış etkileşimleri, toplum dinamiklerini şekillendirir; insan-bilgisayar etkileşimleri ise teknolojiyle kullanıcı deneyimini araştırır.

Ölçüm ve modelleme açısından etkileşimler, bağımlı değişkenler arasındaki ilişkinin tek başına açıklanamayacağını gösterir. İstatistikte etkileşim terimi, iki veya daha fazla değişkenin ortak etkisinin, ayrı ayrı etkilerin toplamından farklı olduğunu ifade eder. Ağ kuramı ve ajan tabanlı modeller, etkileşim ağlarını ve dinamikleri anlamada yaygın olarak kullanılır. Etkileşimler, karmaşık sistemleri anlamak için merkezi bir kavramsal araçtır.