einingakerfið

Einingakerfið, oft kallað SI-einingakerfið (System International), er alþjóðlegt mælieiningakerfi sem notað er í mestöllum vísindum, tækni, framleiðslu og viðskiptum. Það byggist á sjö grunneiningum og fjölmörgum afleiðeiningum og er stjórnað af hljóðsömu stofnunum CGPM og BIPM. SI-einingakerfið er grundvöllur samræmdra mælinga og auðveldar samanburð milli landa og tímabila.

Grunneiningar SI eru sjö: metri (m) fyrir lengd, kílógramm (kg) fyrir massa, sekúnda (s) fyrir tíma, amper (A) fyrir rafstraum, kelvin (K) fyrir hitastig, mól (mol) fyrir efnamagn og kandela (cd) fyrir ljósmagn. Afleiðeiningar eru myndaðar úr þessum grunneiningum, til dæmis newton (N) fyrir kraft, joule (J) fyrir orku, watt (W) fyrir aflið, pascal (Pa) fyrir þrýsting, volt (V) og ohm (Ω) fyrir rafræði.

Forskeyti SI-einingakerfisins gera það auðvelt að tákna mjög stór eða mjög lítil gildi: kilo-, mega-, giga-, milli-, milli-, milliútskýrslur eins og milli-, mikro-, nano-, femto- og aðrar stærðir. HF. Þessi forsenduheimur gerir mælingar eindregin og samræmd, án þess að gliðnað þurfir.

Notkun SI er aðallega við vísindi og tækni, en kerfið er einnig viðurkennt í daglegu lífi. Sum eintök sem ekki eru SI, eins og líter og tonn, eru enn notuð sem samþykkt tiltekin yfir sumum sviðum og í alþjóðlegri viðskiptasamvinnu.

Núverandi endurskilgreining SI tók gildi árið 2019 og byggist á fastum stöðugum gildi vísindalegra תק. Nú er metra skilgreint út frá hraða ljóssins, sekúnda út frá Cs-133 atómi, kilogramm byggt á Planck-fastann h, og þannig áfram fyrir aðrar grunn-einingar, sem tryggir stöðugleika og endanleika mælinga.