darajalarini

Darajalarini ishtirokidagi yoki mavzuga oid darajalar yoki bosqichlar haqida gap ketganida ishlatiladigan otli ibora bo‘lib, uzbek tilida daraja (degri, bosqich) so‘zidan hosil bo‘lishi mumkin. Ushbu ibora odatda ilgari aytib o‘tilgan narsa yoki tizimga tegishli uning darajalari yoki bosqichlari “unutilmas” qilib ko‘rsatish zarur bo‘lganda víqib ketadi. Tarjima nuqtai nazaridan “darajalarini” ko‘pincha fe’ldan oldin kelib chiqqan emas, balki fe’lga to‘g‘ri bo‘lgan holda uning ob’ekt sifatida ishlatiladi.

Qo‘llanilishi keng tarqalgan sohalar talay: ta’lim, ilmiy o‘lchovlar, ijtimoiy-siyosiy tizimlar va standartlar ishlab chiqish jarayonlarida darajalarni belgilash yoki baholash ehtiyoji ko‘p uchraydi. Ta’lim sohasida darajalar ko‘rsatkichlar, reytinglar yoki darajaviy bosqichlar sifatida tilga olinadi; ilm-fanda esa harorat, burchak o‘lchovi kabi o‘lchov birliklarining darajalari haqida so‘z yuritiladi. Ijtimoiy kontekstda esa iqlimiy yoki ijtimoiy lavozimlar darajalarini oshirish yoki kamaytirish ma’nosida ishlatilishi mumkin.

E’tibor berilishi kerak bo‘lgan nuqta shuki, darajalarini aytilgan narsa bilan bog‘liq bo‘lgan darajalar/ bosqichlarning ob’ekt sifatida ko‘rsatish uchun ishlatiladi. Aniq ma’noni tushunish uchun kontekst va gapda kim haqidagi darajalar haqida ma’lumot bo‘lishi muhimdir.