anyagtípus

Anyagtípur er hugtak sem notað er til að flokka efni eftir samsetningu og eðlisfræðilegum eiginleikum þeirra. Flokkunin hjálpar til við að skilja hvernig efni hagnast í mismunandi aðstæðum, forspá hvaða eiginleikar þau hafa og hvernig þau eiga að meðhöndla eða nýta í framleiðslu og rannsóknir. Talið er að anyagtípur geti dregið upp mynd af hegðun efna í eðlisfræðilegum eða efnafræðilegum aðstæðum og hvoru tveggja gagnast til öryggisstjórnunar og forvarna.

Helstu flokkar anyagtípa byggjast á samsetningu efna. Hreint efni skiptist í frumefni og efnasambönd. Frumefni eru ein gerð atóma eða atóm til staðar í ákveðnu sambandi, en efnasambönd myndast þegar tvö eða fleiri frumefni tengjast í ákveðnu hlutfalli. Blandur eru efni sem innihalda tvo eða fleiri efni sem geta aðskilst með efnafræðilegum eða eðlisfræðilegum aðferðum. Blöndur eru annað hvort lausn (homogeneous blanda) þar sem öll innihald dreifist jafnt, eða ójafnblanda (heterogeneous blanda) þar sem efnin eru ójafnt dreifð.

Ástand efna getur verið fast, vökvi eða gas og það hefur áhrif á flokk efnisins og notkun. Eiginleikar eins og bræðslu- og suðumark, hörku, leysanleiki, rafleiðni og efnahvörf eru notuð til að greina og bera saman anyagtípur. Tilvísun í öryggi, umhverfisáhrif og reglur er oft hluti af flokkunarferlinu.

Dæmi um notkun: vatn (H2O) er hreint efnasamband; NaCl (vinnan er salt) er efnasamband; gull (Au) er frumefni; súrefni (O2) er sameind sem er tætt í mörgum lofthjúpum. Anyagtípur eru því grunngildi fyrir skilning og nálgun í efnaiðnaði, verkfræði og vísindalegum rannsóknum.