abstrakcja

Abstrakcja (łac. abstractio) to proces wyodrębniania cech wspólnych z konkretnych obiektów oraz tworzenia pojęć, modeli lub dzieł sztuki opartych na uproszczeniu rzeczywistości. W szerokim sensie abstrakcja polega na odrzuceniu zbędnych detali i skupieniu się na istotnych właściwościach.

W sztuce abstrakcja odchodzi od dosłownego odwzorowania świata na rzecz form, koloru i kompozycji. W XX wieku rozwijała się m.in. abstrakcja geometryczna i abstrakcja kolorystyczna; dzieła koncentrują się na zależnościach między linią, plamą barwy i pustą przestrzenią.

W matematyce i logice abstrakcja to operacja tworzenia pojęć ogólnych z konkretnych przykładów. Liczby naturalne, grupy, przestrzenie topologiczne to przykłady abstrakcji. Dzięki niej możliwe jest przenoszenie właściwości między różnymi dziedzinami i rozwijanie formalizacji, axiomatyki i teorii struktur.

W informatyce abstrakcja polega na ukrywaniu złożoności i dostarczaniu prostych interfejsów. Warstwy oprogramowania, modele danych i programowanie obiektowe wykorzystują kapsułkowanie i polimorfizm, aby użytkownicy i programiści nie musieli znać wszystkich szczegółów implementacji.

Różnica między abstrakcją a uogólnieniem polega na tym, że abstrakcja koncentruje się na kluczowych cechach i odrzuca szczegóły, podczas gdy uogólnienie poszerza zakres pojęć. Nadmiar abstrakcji bywa źródłem utraty kontekstu praktycznego i utrudnia zastosowania.