Staalgehalte

Staalgehalte is het koolstofgehalte van staal, uitgedrukt als een massapercentage. Koolstof is het belangrijkste legeringselement in staal en speelt een cruciale rol bij het bepalen van sterkte, hardheid en ductiliteit. In de praktijk wordt de term meestal gebruikt voor het koolstofgehalte, maar hij kan ook verwijzen naar het totale gehalte aan overige legeringselementen in sommige contexten.

Het koolstofgehalte wordt chemisch bepaald met analyse-technieken zoals optische emissiespectrometrie (OES) of inductief gekoppelde plasmatechnieken (ICP-OES). De resultaten worden doorgaans uitgedrukt in gewichtstotaalpercentages (wt%).

Op basis van het koolstofgehalte worden staalsoorten grofweg in drie categorieën verdeeld. Laag koolstofstaal bevat doorgaans circa 0,05 tot 0,25 wt% koolstof en kenmerkt zich door goede daadkracht, buigzaamheid en weldbaarheid. Mittelkoolstofstaal ligt meestal tussen 0,3 en 0,6 wt% koolstof en biedt een balans tussen sterkte en ductiliteit. Hoog koolstofstaal heeft meestal circa 0,6 tot 1,0 wt% koolstof (soms tot circa 1,2% in toolstalen) en vertoont hogere hardheid en sterkte, maar minder ductiliteit en lagere weldbaarheid.

De keuze van het staalgehalte beïnvloedt ook verwerking en warmtebehandeling. Een hoger koolstofgehalte verhoogt hardbaarheid en sterkte, maar vermindert slijtvastheid en vormbaarheid. Industriële normen en specificaties (zoals ASTM- en EN-standaarden) geven vaak grenzen en grade-aanduidingen voor koolstofgehalte om gewenste eigenschappen voor uiteenlopende toepassingen te waarborgen.