Prognostyczne

Prognostyczne (przymiotnik) odnosi się do prognozy, czyli rokowania, i używane jest w kontekście oceny przewidywanego przebiegu choroby lub innego zjawiska. Termin ten występuje przede wszystkim w medycynie i naukach pokrewnych, gdzie opisuje czynniki, markery i analizy mające znaczenie dla przyszłych zdarzeń, takich jak przeżycie, nawroty choroby czy odpowiedź na leczenie. W praktyce mówi się o znaczeniu prognostycznym, czynnikach prognostycznych, markerze prognostycznym i analizach prognostycznych.

W medycynie czynniki prognostyczne to cechy pacjenta lub charakterystyki choroby powiązane z ogólnym rokowaniem niezależnie od zastosowanego leczenia. Przykłady to wiek, stadium choroby, obecność określonych mutacji czy wyniki badań histopatologicznych. Takie informacje pomagają w szacowaniu ryzyka i planowaniu opieki medycznej, a także w projektowaniu badań klinicznych.

W onkologii i epidemiologii często odróżnia się czynniki prognostyczne od predykcyjnych. Czynniki prognostyczne dotyczą ogólnego rokowania, podczas gdy czynniki predykcyjne odnoszą się do przewidywanej skuteczności konkretnej terapii. Niektóre markery mogą mieć zarówno charakter prognostyczny, jak i predykcyjny, zależnie od kontekstu.

Poza medycyną pojęcie prognostyczne może mieć szerszy sens w analizach naukowych i prognostycznych w innych dziedzinach, gdzie na podstawie danych przewiduje się przyszłe scenariusze. Termin pozostaje neutralny i opisowy.