yazabilmek

Yazabilmek, Türkçe’de yazma fiilinin -ebil- ekinin mastarına (-mek) eklenmesiyle oluşan bir yetenek kavramını ifade eden fiilimsidir. Anlam olarak, bir kişinin yazma eylemini gerçekleştirebilme kapasitesine sahip olmasıdır. -ebil- (veya -abil-) eki, fiilin köküne eklenen modal bir yapıdır ve kökün son ünlüsüne göre -ebil- veya -abil- biçimini alabilir; yaz köküne gelen form ise genellikle yazabilmek olarak kullanılır.

Kullanım açısından yazabilmek, temel fiil olan yazmak’ın bir yetenek/olasılık anlamını taşıyan türevi olarak işlev görür. Cümlede çekimlediğinizde çeşitli zaman ve kiplerde kullanılır: yazabilirim (I can write), yazabilirsin (you can write), yazabilir (he/she can write), yazabiliriz (we can write), yazabilirler (they can write). Geçmiş zaman olarak yazabildim (I could write / I was able to write), yazabildin (you could write), yazabildi (he/she could write). Olumsuzluk biçimleri yazamam, yazamazsın, yazamaz; gelecek zaman bağlamında yazabileceğim (I will be able to write) gibi yapılar kullanılır. Şart kipiyle yazabilirsem, yazabilirsem kullanımları da dile getirilebilir.

Dilbilgisel olarak yazabilmek temel olarak yazmak kökü üzerine modal -ebil- ekiyle türetilir; kökün uyumuna göre yazabilmek formu belirginleşir. Sözlüklerde ve dilbilgisel anlatımlarda yazma yeteneğini veya olasılığını belirtmek için kullanılır. Günlük dilde de sıkça yer alır ve yazı yazma kapasitesiyle ilgili genel bir ifadeyi kapsar.