skjaldkirtilssjúkdóma

Skjaldkirtilssjúkdómar eru fjölbreyttir sjúkdómar sem hafa áhrif á skjaldkirtilinn, kirtil sem staðsettur er í hálsi og framleiðir hormón sem stjórna efnaskiptum líkamans. Þessir sjúkdómar geta annað hvort leitt til ofvirks skjaldkirtils (hypertyreósu) þar sem of mikill skjaldkirtilshormón er framleiddur, eða vanvirks skjaldkirtils (hypotyreósu) þar sem of lítið er framleitt.

Meðal algengra skjaldkirtilssjúkdóma er eitilfrumukrabbamein (Hashimoto's thyroiditis), sjálfónæmissjúkdómur sem oft leiðir til hypotyreósu. Annar algengur sjúkdómur er Graves-sjúkdómur, sem veldur hypertyreósu. Skjaldkirtilshnútur, sem eru kekkir í skjaldkirtlinum, geta einnig verið til staðar og geta verið annað hvort góðkynja eða illkynja. Krabbamein í skjaldkirtli er tiltölulega sjaldgæft en getur þróast úr þessum hnútum.

Einkenni skjaldkirtilssjúkdóma eru fjölbreytt og geta verið tengd bæði ofvirku og vanvirku starfsemi skjaldkirtilsins. Einkenni hypotyreósu geta verið þreyta, kuldiþoli, þyngdaraukning, hægðatregða og þurrt hár. Einkenni hypertyreósu geta verið óróleiki, skjálfti, hjartsláttarónot, þyngdartap, aukin svitamyndun og hitaþoli. Skjaldkirtilshnútur geta valdið verkjum í hálsi eða erfiðleikum við að kyngja, en í flestum tilfellum eru þeir einkennalausir.

Greining skjaldkirtilssjúkdóma byggir oft á blóðrannsóknum til að mæla magn skjaldkirtilshormóna og mótefna, ásamt ómskoðun og í sumum tilfellum vefjasýni til að meta hnútinn. Meðferð fer eftir tegund sjúkdómsins og alvarleika einkenna, og getur falið í sér lyfjameðferð, geislameðferð eða skurðaðgerð. Fylgst er vel með þeim sem greinast með skjaldkirtilssjúkdóma til að tryggja að meðferðin sé árangursrík og til að greina mögulegar fylgikvillar.