kjarnaaðferðir

Kjarnaaðferðir eru vísindalegar aðferðir sem nýta eiginleika kjarnans til að afla upplýsinga, spora ferla eða hafa áhrif á efni. Helstu grundvallar eru kjarnagreining, geislun og kjarnaviðbrögð eins og kjarnasnúningur. Aðferðirnar byggjast oft á notkun ísótopa og kjarnageislunar og eru notaðar í mörgum greinum, til dæmis eðlisfræði, efnafræði, jarðfræði, líffræði og læknisfræði. Öryggi og reglur vegna geislunar skipta miklu máli.

Helstu notkunarsvið kjarnaaðferða eru aldursgreining með kjarnagreiningu á ísótopum (t.d. kol-14); rannsóknir með ísótopum til að spora ferla í lífverum og umhverfi; myndgreining og greining í læknisfræði með geislun, eins og PET-skanni; meðferð með geislavirkum efnum. Einnig eru þær nýttar í fornleifafræði og varðveislu menningarminja til aldursgreiningar og efnisrannsókna, sem og í umhverfisvísindum til sporingar flæðis og uppruna efna.

Öryggi og stjórnun: kjarnaaðferðir krefjast strangra öryggisráðstafana, reglna og eftirlits. Notkun kjarnageisla og geislavirka efna krefst sérfræðikunnáttu, viðeigandi tæknibúnaðar og verklags sem vernda bæði fólk og umhverfi.