hámarksverndun

Hámarksverndun er hugtak í íslenskri réttarfræði sem lýsir ytri mörkum verndar sem lagakerfi veitir tilteknum réttindum, eignum eða persónuupplýsingum. Það vísar til þess hvað telst hámarksvernd í viðkomandi réttarreglu eða samspili reglnanna, þ.e. hvaða hámarksatriðin eða hámarksréttindin eru í gildi. Hugtakið er oft notað sem lýsing á því hvers konar vernd nær tiltekinn réttur eða lögregla, og hvernig verndin takmarkast eða afmarkast í samfélagi laganna.

Í praktík verður hámarksverndun notuð til að meta samspil mismunandi verndarlaga og til að ákvarða hvaða reglu gilda þegar mörk verndar eru í deilu. Hvert tilvik byggist á réttarheimildum viðáttandi lagabálka og dómsúrskurða, og þar sem lagaleg staða getur verið flókin eða samspil regla víð og dreif, er hámarksverndun notuð sem gagnrýni- eða leiðbeiningarhugtak frekar en eins fast reglukvist.

Hvergi réttarsvið eða lagakerfi gefur nákvæmlega sömu skilgreiningu fyrir hámarksverndun, þar sem hún er háð einstökum lagareglum og regluverkum. Í íslenskri löggjöf og í dómaframkvæmdum birtist hugtakið oft sem verkfæri til að ræða og afmarka fyrirkomulag verndarinnar, frekar en sem kennslapunktur fyrir eina sameiginlega reglu. Þess vegna er nákvæm merking hámarksverndunar oft rakin til samhengis málsins.