birimlerini

Birimlerini, Türkçe’de birim kökünden türeyen ve özellikle üçüncü çoğul iyelik ile belirli bir durumu gösteren bir kelime formudur. Birim anlamına gelen kök, kurum içindeki bölümlerden ölçü birimlerine kadar farklı bağlamlarda kullanılır. Birimlerini ifadesi, çoğunlukla bir nesne olarak yer alır ve “onların birimleri” ya da “onların birimini” gibi anlamlarda cümle içinde geçer.

Dilbilgisel olarak birimin çoğul eki -ler/-lar ile birimlere eklenir ve ardından üçüncü çoğul iyelik (-leri/-ları) ekleriyle çoğullaştıktan sonra gerekirse -i gibi durum ekleriyle birleşir. Bu nedenle birimlerini, öznenin sahip olduğu birimlerin belirli bir durumda nesne olarak gösterildiği cümlelerde kullanılır. Örneğin: Şirketin birimlerini yeniden yapılandırdılar. Burada “birimler” çoğul, “lerini” ise sahip olunan nesnenin nesne olarak işlev gördüğünü gösterir.

Kullanım alanları geniştir. İş dünyasında birimlerin (departmanların) performansını veya bütçesini belirtirken; kamu yönetiminde birimlerin sorumluluk alanlarını ifade ederken; akademide ölçü birimleriyle ilgili karşılaştırmalarda görülebilir. “Birimlerini” ifadesi, bağlama göre özel anlamlar kazanır; örneğin hangi kuruluşun hangi bölümlerine atıfta bulunulduğu, cümlenin zarf veya fiil yapısına göre değişebilir.

Etymoloji olarak birim sözcüğünün kökeni Türkçe olup bazı kaynaklar Fransızca unité kelimesinden geçtiğini belirtir. Ancak dildeki kullanım daha çok modern Türkçe bağlamında yerleşmiş bir türetim olup, belirli sahiplik ve durum bildiren eklerle işlenir.