birikmeye

Birikmeye, Türkçede bir fiil kökünden türetilen mastar formudur. Fiil kökü birikmek olup -meye ekiyle oluşturulur ve “to accumulate” anlamını taşır. Bu mastar, fiilden türetilen söz dizimlerinde olayın kendisini veya süreci belirtmek için kullanılır ve bazı bağlamlarda isim-fiil olarak da işlev gösterebilir.

İşlevsel olarak birikmeye ifade eden cümleler, sıra dışı birer fiil değildir; daha çok cümle içinde diğer fiillerle birleşerek olayın oluşumunu ya da süreci betimler. Örneğin, tasarruflar birikmeye başladı veya veri birikmeye devam ediyor gibi ifadelerde görülür. Ayrıca birikmeye, bağ-laçlı yapılar içinde süreç odaklı anlatımların parçası olarak da kullanılabilir.

Anlam çeşitliliği, ekonomik, bilimsel ve günlük dil bağlamlarında ortaya çıkar. Ekonomide sermaye birikimini, bilimde bilgi veya deneyim birikimini, günlük kullanımda ise malzeme ya da verilerin yığılması sürecini ifade etmek için tercih edilebilir. Birikme sürecinin hızı ve yönü, öznenin davranışlarına ve çevresel koşullara bağlı olarak değişir.

İlgili kavramlar arasında birikim (isim olarak birikme süreci), biriktirmek (biriktirme fiili) ve birikmek (gerçekleşen veya oluşan birikim eylemi) bulunur. Dilbilgisel olarak birikmeye, sürece odaklanan anlatımlarda ve gelecek/olası durumları ifade eden yapılar içinde sıkça kullanılır.