Heilsufarsástand

Heilsufarsástand er skilgreining á heilsu lýðfræðilegs hóps: það nær yfir líkamlegt, andlegt og félagslegt vellíðan og tekur til forvarna, sjúkdóma og lífnaðarhátta. Til erfiðar eru notuð til að meta hvernig heilsu hópa þróast og hvernig heilbrigðiskerfið mætir þörfum samfélagsins.

Vísitölur sem notaðar eru til að lýsa heilsufarsáistandi fela í sér lífslíkur, dánartíðni, sjúkdómatíðni og þunga langvinnra sjúkdóma, auk fölu og lífsgæða. Einnig eru stuðlar eins og áhættuþættir (reykingar, offita, óhóflega áfengi eða hreyfingarleysi) og geðheilsa. Mikilvægt er að skoða ójöfnuð í heilsu eftir aldri, kyni, fötlun og búsetu til að auka samræmu úrræða.

Gagnaöflun og aðferðarfræði: Í mörgum löndum eru gögn byggð á þjóðskrá, sjúkraskráum, heilsu- og lífsgæðakönnunum, rannsóknarskýrslum og alþjóðlegum gagnasöfnum eins og frá WHO og OECD. Gagnagrunnur og mælitæki þarf að vera áreiðanlegur, tímabundinn og samræmdur til að hægt sé að bera saman milli stofnana, svæða og tíma.

Notkun heilsufarsástands snýst um að styðja stefnumótun og ákvarðanir: hann veitir upplýsingar til ráðamanna, heilbrigðisyfirvalda, rannsakenda og aðila í samfélagsþjónustu til að forgangsraða aðgerðum, skipuleggja fjárfestingu, og meta árangur forvarna- og meðferðarýfinga.

Áskoranir fela í sér takmarkanir gagna, gagnasamsvörun og öryggi persónuupplýsinga, sem og breytingar á mælingum og viðmið til að tryggja réttmætni og samanburðarhæfi.

---