Dinamikleri

Dinamikleri, fizikte ve mühendislikte hareketlerle kuvvetlerin zaman içindeki etkilerini inceleyen bilim dalıdır. Bir sistemin dinamikleri, konum, hız ve diğer durum değişkenlerinin zamanla nasıl değiştiğini belirleyen diferansiyel denklemleri kapsar.

Statik ile karşıt olarak dinamikler, zaman bağımlıdır ve geleceğe yönelik çözümler (öngörü) gerektirir. Temel çerçeve Newton’un hareket kanunları, Lagrange ve Hamilton mekaniği ile kurulur; faz uzayında sistemin durumunu tanımlayan dinamik denklemleri çözmek gerekir.

Alt dallar arasında klasik dinamikler (rijit cisim dinamiği, çok cisimli sistemler), akışkanlar dinamiği (CFD), gök mekaniği ve uzay dinamikleri, kuantum dinamikleri ve biyolojik dinamikler bulunur.

Yöntemler arasında analitik yaklaşımlar, kararlılık analizi (Lyapunov yöntemleri), faz portreleri ve sabit noktalar; sayısal yöntemler (Euler yöntemi, Runge–Kutta) ile bilgisayar simülasyonları yer alır.

Uygulamalar, mühendislik tasarımından robotik kontrolüne, otomotiv ve havacılık endüstrisinden biyolojik ve ekolojik modellerin incelenmesine kadar geniş bir yelpazeye yayılır. Dinamikleri ayrıca ekonomik modeller ve sosyal sistemler gibi disiplinlerarası alanlarda da kullanılır.