Dihidropiridinler

Dihidropiridinler, piridin çekirdeğinin 1,4-dihidro türevlerini içeren bir kimyasal sınıftır. Bu yapısal özellik, 1,4-dihidropiridin halkasının bazı türevlerini kapsar ve pek çok ilaca temel yapı taşı olarak hizmet eder. DHP’ler, lipofiliklikleri ve konformasyonları sayesinde özellikle damar düz kasında L-tipi voltage-gated kalsiyum kanallarını bloke eder; bu durum kalsiyum girişinin azalmasına yol açar ve damarların vazodilatasyonunu sağlayarak sistemik damar direncini düşürür.

Farmakolojik etkileri, genellikle hızlı veya kademeli vazodilatörlükle sonuçlanır ve çoğunlukla antihipertansif olarak kullanılır. Bazı durumlarda refleks taşikardi ve ödem gibi yan etkiler görülebilir. Non-DHP kalsiyum kanal blokörlerle karşılaştırıldığında DHP’ler çoğunlukla periferik damarlar üzerinde etkilidir ve kalp üzerinde inotropik veya kronotropik etkileri farklıdır.

Klinik kullanımlarında temel endikasyonlar hipertansiyon tedavisi, kronik stabil angina ve vazospastik angina’dır; nimodipin subaraknoid kanama sonrası beyin damar spazmını önlemek için kullanılır. DHP sınıfına ait ilaçlar arasındaki farklar, spesifik doku hedefleri ve yan etki profilleriyle hastadan hastaya değişebilir.

Örnekler olarak nifedipin, amlodipin, felodipin, nitrendipin, nimodipin ve isradipin sayılabilir. Sentez açısından yaygın olarak kullanılan yöntemlerden biri Hantzsch reaksiyonudur; aldehit, β-dikarbonyil bileşik ve amonyum tuzu kondensasyonuyla 1,4-dihidropiridin çekirdeği elde edilir.