Akrylsyra

Akrylsyra, zwana również kwasem 2-propenowym (IUPAC: kwas 2-propenowy), to nienasycony kwas karboksylowy o najprostszej postaci z wiązaniem C=C. Wzór chemiczny to C3H4O2, a struktura łączy grupę karboksylową -COOH z łańcuchem propenowym CH2=CH-. Jest bezbarwną cieczą o ostrym zapachu i wysokiej reaktywności wynikającej z podwójnego wiązania.

Właściwości chemiczne obejmują skłonność do polimeryzacji, zwłaszcza pod wpływem inicjatorów rajdu radicalicznych. Dlatego monomer akrylowy zwykle stabilizuje się inhibitorami (np. hydrochinonem) i przechowuje w warunkach ograniczających kontakt z powietrzem i światłem. Substancja reaguje także z zasadami, tworząc sole kwasowe, i jest żrąca dla skóry i oczu.

Produkcja akrylsyry: w przemyśle najczęściej uzyskuje się ją drogą dwustopniowego utleniania propylenu do acroleiny, a następnie do kwasu akrylowego. Procesy katalityczne wykorzystują zestawy katalizatorów umożliwiających efektywne przekształcenie surowców petrochemicznych w kwas akrylowy.

Zastosowania obejmują przede wszystkim produkcję polimerów i kopolimerów akrylowych, estrowych monomerów (np. estrowo-akrylowych), a także powłok, farb, klejów i materiałów absorbujących wodę (superabsorbentów). Akrylsyra odgrywa także rolę jako pośrednik w syntezach chemicznych.

Bezpieczeństwo i środowisko: substancja żrąca i drażniąca; w kontakcie z wodą tworzy odpowiednie sole. Należy unikać wdychania i kontaktu ze skórą oraz oczyma. W przypadku uwolnienia do środowiska może być toksyczna dla organizmów wodnych; stosuje się odpowiednie środki zapobiegawcze i procedury utylizacyjne.