nükleofillerden

Nükleofiller, kimyada, elektronca zengin atom veya molekül gruplarıdır. Bu zenginlik, genellikle bir veya daha fazla serbest elektron çiftinden veya bir pi bağından kaynaklanır. Nükleofiller, adlarından da anlaşılacağı gibi, çekirdeği (pozitif yüklü atomların merkezi) seven maddelerdir. Bu nedenle, kimyasal reaksiyonlarda pozitif yüklü bir merkeze, yani elektrofilik bir merkeze saldırırlar. Nükleofilik saldırı, organik kimyada yer değiştirmeli (substitusyon) ve katılmalı (addition) reaksiyonlarda merkezi bir rol oynar.

Nükleofillerin gücü, elektron yoğunlukları ve sterik engelleri gibi faktörlere bağlıdır. Genel olarak, negatif yüklü türler, aynı atom üzerinde pozitif yüklü türlerden daha güçlü nükleofillerdir. Ayrıca, daha az elektronegatif atomlar, aynı periyotta daha elektronegatif atomlara göre daha güçlü nükleofiller olma eğilimindedir. Çözücü türü de nükleofilin gücünü etkileyebilir. Aprotik çözücülerde, daha küçük iyonlar daha iyi solvatize olur ve bu da onları daha güçlü nükleofiller yapar.

Yaygın nükleofiller arasında hidroksit iyonu (OH-), alkoksit iyonları (RO-), halojenür iyonları (Cl-, Br-, I-), siyanür iyonu (CN-) ve su (H2O) gibi moleküller bulunur. Bu türler, karbon atomları gibi elektrofilik merkezlere saldırarak çeşitli organik bileşiklerin sentezinde kullanılır. Örneğin, SN2 reaksiyonlarında bir alkil halojenürdeki halojenür iyonu, yeni bir bağ oluşturmak için alkil grubuna saldırır ve halojenürü uzaklaştırır. Nükleofillerin anlaşılması, reaksiyon mekanizmalarını tahmin etmek ve yeni kimyasal sentez yolları tasarlamak için hayati öneme sahiptir.