meðgöngu

Meðgöngu er tímabil fósturvöxtar frá frjóvgun til fæðingar og varir venjulega í um 40 vikur. Hún er oft talin hefjast á fyrsta degi síðustu tíðar og skiptist í þrjá þriðjuna: fyrsta þriðjung (0–12 vikur), annað þriðjung (13–27 vikur) og þriðja þriðjung (28–40 vikur).

Á fyrstu vikum fóstur þroskast hratt: hjartað byrjar að slá um vikum sex, og helstu líffæri mótast. Í öðrum þriðjungi verður fóstur stærra, hreyfingar verða oft áberandi og skynfæri að þróast. Í þriðja þriðjungi þroskast líffærakerfi fósturs nær lokastigi og barnið undirbýr sig fyrir fæðingu; það getur snúist niður í legu með höfðinu.

Meðgöngu fylgir regluleg fylgd með ljósmóður eða lækni. Mikilvægt er að taka folínsýru fyrir fósturvöxt, hafa góða næringu og vatnsbúskap, og forðast áfengi, reykingar og sum lyf sem krefjast læknisráða. Regla- og skoðanakúr í fylgd með fagfólki miða að stöðugri þroskun barnsins og öryggi móður.

Algengar einkenni eru seinkun á tíðablæðingu, morgunógleði, þreyta, aukin þvaglát og breytingar á matarlyst eða brjóstum. Ef miklar blæðingar koma fram, mikil verkir eða annar alvarlegur sjúkdómsvandi verða, skal leita strax til læknis.

Lok: Meðgangan endar með fæðingu, sem getur farið fram náttúrulega eða með aðstoð fagfólks. Eftir fæðingu fylgir umönnun nýbura og móður og endurheimt.