hráefnisöryggi

Hráefnisöryggi er hugtak sem lýsir öryggisráðstöfunum sem snerta hættuleg efni og hráefni í notkun, geymslu, flutningi og eyðingu þeirra. Markmiðið er að draga úr hættu fyrir starfsfólk, almenning og umhverfi með því að koma í veg fyrir slys, mengun og aðra skaða. Einkum felur það í sér flokkun hættu, merkingu, öryggisupplýsingar, ráðstafanir til fyrirbyggingar, og búa til skýr viðbrögð við slys.

Helstu þættir við ráða- og uppbyggingu hráefnisöryggis eru: flokkun og merking hættu samkvæmt viðurkenndum kerfum (t.d. Globally Harmonized System/GHS og tengdum reglugerðum innan EES/ESB sem innleiða CLP), öryggisgögn (öryggisupplýsingar eða SDS), mats á hættum og áhættustýringu, öryggisbúnt, notkun persónu- og öryggisbúnaðar, geymslu- og meðferðarreglur fyrir efnum, spillis- og úrgangstjórnun, flutning hættulegra efna (samkvæmt ADR/RID/IMDG/IATA fyrir land-, haf- og loftflutninga) og öryggisáætlanir fyrir neyðarástand. Mikilvægir þættir í stjórnun eru einnig reglubundin þjálfun starfsfólks, samskipti og ábyrgð, vöktun og eftirfylgni, sem og samráð við viðeigandi eftirlitsaðila.

Í íslensku samhengi er hráefnisöryggi tekið alment samkvæmt alþjóðlegum stöðlum eins og GHS/CLP og reglugerðum sem teknar eru upp í EES-samhengi, auk þess sem flutningsreglur og verklag eru samræmd við ADR/RID/IMDG/IATA. Umhverfis- og vinnuverndaryfirvöldin innihleðja löggildingar og samræmingu, með áherslu á verndun heilsu, öryggi vinnustaða og umhverfisvernd. Mikilvægt er að viðhalda stöðugt uppfærðum öryggismálum og að starfsfólk hafi næga þekkingu til að mæta neyðaraðstæðum.