elektroforezy

Elektroforeza to technika rozdziału cząsteczek na podstawie ich ruchliwości pod wpływem pola elektrycznego w ośrodku o porowatej sieci. Próbka umieszczana jest w żelu lub innym medium i poddawana stałemu polu elektrostatycznemu, co powoduje migrację cząsteczek w kierunku elektrody dodatniej lub ujemnej. Położenie końcowe cząsteczek zależy od ładunku, masy cząsteczkowej oraz interakcji z macierzą żelu.

Najczęściej stosowane żele to żele agarozowe, używane do rozdziału kwasów nukleinowych (DNA i RNA), oraz żele poliakrylamidowe, wykorzystywane do rozdziału białek i drobnych fragmentów kwasów nukleinowych. W diagnostyce białek stosuje się warianty native PAGE (bez denaturacji) i SDS-PAGE (z denaturacją i ładunkiem SDS, rozdział według masy cząsteczkowej). Elektroforeza kapilarna prowadzi migrację w bardzo cienkim kapilarze, oferując wysoką rozdzielczość i szybki czas analizy. Dwuwymiarowa elektroforeza łączy rozdział według izoelektrycznego punktu i masy cząsteczkowej, umożliwiając kompleksowe profile złożonych preparatów białkowych.

Zastosowania obejmują analizę kwasów nukleinowych w badaniach genetycznych, diagnostykę medyczną, forensykę, kontrolę jakości produktów biochemicznych, a także badania proteomiki i identyfikację białek. Wizualizacja przebiegających rozdziałów zwykle wymaga barwników lub fluorescencji, stosowanych w zależności od typu cząsteczek. Bezpieczeństwo obejmuje właściwe postępowanie z żelami zawierającymi akrylamid i innymi chemikaliami oraz zastosowanie odpowiednich środków ochronnych.