Orodispersibilisi

Orodispersibilisi, Türkçe terim olarak, bir ilaç formunun ağız içinde tükürükle hızlı olarak dağılmasını veya çözünmesini sağlayan özelliktir. Bu kavram genellikle orodispersible tabletler (ODT) veyaorodispersibil film (ODF) gibi hızla disintegre olan ağızdan emilir biçimleri kapsar. Disintegrasyon, genellikle saniyeler içinde gerçekleşir ve yutulması için suya ihtiyaç olmadan bir çözelti veya süspansiyon oluşabilir.

İşleyiş ve formülasyonlar: Hızlı dağılım veya dağılma, ağız içi sıvı bileşiminin hızla penetrasyonunu sağlayan poröz yapı ve çözücülerle etkileşime giren katkı maddeleriyle sağlanır. Genellikle süper-disintegrantlar (kroskovidon, sodyum nişasta glikolatı, kroskarmelloz) ve çeşitli matrisler kullanılır. Üretim yöntemleri arasında direkt presleme, sublimasyon ve dondurma kurutma gibi teknikler bulunur.

Değerlendirme ve kalite özellikleri: in vitro testler disintegre zamanını ve dağılım süresini ölçer; tat ve ağız hissi (paletabilite), dayanıklılık, kırılganlık ve nem duyarlılığı gibi kalite özellikleri de değerlendirilir. Disintegre zamanını gösteren pharmakopoe testleri, akışkanlık ve tadın maskelenmesi gibi ilave kalite kriterleriyle birlikte kullanılır.

Kullanım alanları ve avantajlar: çocuklar, yaşlılar ve yutma güçlüğü çeken hastalar için uygunluk artar; suya ihtiyaç olmadan hızlı başlangıç sağlar ve bazı durumlarda ilaç biyoyararlanımını iyileştirebilir. ODT ve ODF gibi formlar, özellikle sistemik etkili ilaçlar, magnezyum veya vitamin takviyeleri gibi ürünlerde kullanılır.

Zorluklar ve mevzuat: tatlandırma ve tat maskesi, nem ve stabilite yönetimi önemli meselelerdir; ayrıca ambalajlama ve depolama gereksinimleriyle uyum gerekir. Mevzuat, disintegre performansını ve ağız içi kabul edilebilirliği belgelemeyi talep eder.