Offramleiðsla

Offramleiðsla er ástand í hagkerfinu þar sem framleiðsla eða afurðir eru meiri en eftirspurn markaðarins við gildandi verð. Afleiðingin er aukið birgðamagn og lækkun á verði, sem getur leitt til frekari samdráttar í framleiðslu eða sölu. Offramleiðsla getur átt sér stað í bæði markaðshagkerfi og skipulögðu hagkerfi.

Orsakir offramleiðslu eru misáætlanir um eftirspurn, sveiflur, og stuðningskerfi sem hvatar aukningu framleiðslu. Einnig geta tækniframfarir sem auka afköst, breytingar á mörkuðum eða minnkuð eftirspurn vegna verðbreytinga valdið offramleiðslu. Sveiflur í eftirspurn eða langvarandi óbeint stuðningur við framleiðslu geta aukið líkurnar á framboðsbresti.

Afleiðingar offramleiðslu eru meðal annars aukin birgðabók, lækkun verðs og minni hagnaður fyrirtækja. Fjárfestingar geta dregist saman, rekstraröryggi rýrnað og störf haft hættu á að hurfa. Auk þess getur of mikill birgðabúskap haft umhverfislega og félagslega áhrif ef birgðir eyðileggjast eða spillir rekstri.

Til að takast á við offramleiðslu eru algengar aðgerðir: nákvæmari spár og samhæfing framleiðslu við raunverulega eftirspurn; aukinn sveigjanleika framleiðsluferla; geymsla eða útflutningur til annarra markaða; verðleiðréttingar og markaðsaðgerðir sem hvetja eða draga úr eftirspurn; og í sumum tilfellum opinber inngrip til að hafa áhrif á framleiðslu og dreifingu.