Harflarning

Harflarning mazmuni va ishlatilishi bo‘yicha qisqa tavsif: Harflarning – bu so‘zlashuvda harf so‘zining genitiv ko‘rinishi bo‘lib, “harflar” so‘zining egalik yoki bog‘liqlik ma’nosini ifodalaydi. Shunday qilib, “harflarning tarixi” yoki “harflarning shakllari” kabi iboralar o‘zbek tilidagi harflar to‘plami yoki alohida yozuv tizimlari bilan bog‘liq mavzularda qo‘llanadi. Harf — yozuvdagi bitta grafiklik belgi bo‘lib, harflar birlashib so‘zlar va gaplarni tashkil qiladi.

Tarixiy kontekst va yozuv tizimlari bo‘yicha: Harf so‘zi arab tilidan kelib chiqqan, turk tilshunosligida esa yozuv belgilarini ifodalash uchun ishlatiladi. Harflar turli yozuv tizimlarida qo‘llaniladigan belgilardir: arab, kirillik va lotin yozuvlari. Harflarning shakli va yozuvdagi o‘rniga qarab farqlanadi; yozuv tizimiga mos ravishda katta harf-kichik harf bo‘lishi, imlo qoidalari va tovushlar bilan mosligi ta’minlanadi.

O‘zbek tilidagi amalda qo‘llanilishi: O‘zbek tilida hozirda lotin yozuvi asosida yozish keng tarqalgan bo‘lib, avval Cyril yozuvi ham, undan oldin arab yozuvi ham mavjud edi. Harflarning mosligi tovushlar (fonemalar) bilan bog‘liq bo‘lib, imlo qoidalari va yozuv tashkili harflarning xususiyatlariga mos ravishda belgilanadi. Harflarning o‘zaro aloqasi, shakli va kultivatsiyasi matn yozish, o‘qish va til o‘rganish jarayonlarida markaziy o‘rin tutadi.

See also: harf, alfavit.