þjóðhagsreikningum

Þjóðhagsreikningar eru kerfisbundin og samantekin yfirlit yfir efnahagsstarfsemi landsins á tilteknu tímabili, oftast ári eða ársfjórðungi. Þeir veita ítarlegar upplýsingar um framleiðslu, neyslu, fjárfestingu, innflutning og útflutning, svo og tekjur og útgjöld ríkisstjórnar, heimila og fyrirtækja. Megintilgangur þjóðhagsreikninga er að mæla og greina hagvöxt og efnahagslega velferð þjóðar.

Helstu þættir þjóðhagsreikninga eru landsframleiðsla (LF), sem mælir heildarverðmæti allrar framleiddrar vöru og þjónustu, og landsframluga (LN), sem endurspeglar heildartekjur sem skapast í landinu. Þjóðhagsreikningar eru byggðir á tvíhliða meginreglum, þar sem hver viðskipti hafa tvær hliðar: framboð og eftirspurn, eða tekjur og útgjöld. Þannig er landsframleiðsla einnig jafnt landsframlúgu.

Notkun þjóðhagsreikninga er fjölbreytt. Þeir eru grundvallarupplýsingar fyrir stjórnvöld við mótun efnahagsstefnu, eins og fjármála- og peningastefnu. Hagtölur sem unnar eru úr þjóðhagsreikningum, eins og hlutfall skulda í landsframleiðslu eða framleiðni á mann, eru mikilvægar viðmiðunarstærðir. Einnig nýta fyrirtæki og almenning þjóðhagsreikninga til að skilja efnahagsástandið og gera áætlanir. Alþjóðastofnanir, eins og Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn og OECD, nota þjóðhagsreikninga til að bera saman efnahagsárangur milli landa.