táknleiðsögn

Táknleiðsögn er vísindaleg nálgun sem fjallar um tákn og táknmyndir í sjónrænni menningu, sérstaklega í listum, arkitektúr og helgidómum. Hún rannsakar merkingu táknanna, uppruna þeirra í textum og sögulegum hefðum, tengsl þeirra við trúarlegar eða menningarlegar hefðir og hvernig áhorfendur túlka þau í mismunandi tíma og samfélögum.

Í íslenskri fræði er táknleiðsögn oft talin samsvara hugtakinu iconography; hún byggist á að greina myndrænar vísbendingar – tákn, dýr, helgumyndir – og hvernig þær tjá hugmyndir, kenningar og vald. Helstu aðferðir eru samruna myndmáls, texta og sögulegs samhengi, auk samanburðar milli menninga og þróunar tákna.

Notkun hennar nær yfir miðalda- og nýrómantísku listir, guðfræðilegar myndir, arkitektúr og bókmenntir, og hún nýtist einnig við samtímamyndlist. Táknleiðsögn hjálpar til við að skilja hvernig samfélög byggja upp og miðla merkingu gegnum myndir og tákn, og hvernig breytingar í trú, menningu eða stjórnmál hafa áhrif á táknruna og notkun þeirra.